Sáng ngày 25/9/2026, Đại học Cần Thơ (ĐHCT) phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ và Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ tổ chức Hội thảo “Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ tăng trưởng kinh tế hai con số vùng Đồng bằng sông Cửu Long”. Hội thảo là hoạt động tham vấn quan trọng trong quá trình xây dựng “Đề án đặc thù phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vùng Đồng bằng sông Cửu Long”, trên cơ sở trao đổi kinh nghiệm, nhận diện những vấn đề thực tiễn và đề xuất các giải pháp, công nghệ phù hợp, Hội thảo hướng đến việc tập hợp những ý kiến có giá trị, góp phần hoàn thiện Đề án theo hướng khả thi, thực tiễn và tạo những động lực mới cho tăng trưởng nhanh, phát triển bền vững của vùng.
Hội thảo có sự tham dự của PGS.TS. Trần Trung Tính - Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ và đại diện các cơ quan trực thuộc; ông Lê Minh Hoan - Phó Chủ tịch Quốc hội khóa XV; ông Huỳnh Thành Đạt - Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ nhiệm kỳ 2020-2025. Về lãnh đạo địa phương có sự hiện diện của ông Nguyễn Văn Khởi - Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ; ông Nguyễn Minh Luân - Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau và đại diện cơ quan quản lý các tỉnh/thành Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Về phía ĐHCT có GS.TS. Trần Ngọc Hải - Quyền Giám đốc; TS. Lê Văn Lâm - Phó Giám đốc; cùng các nguyên lãnh đạo, chuyên gia, nhà khoa học, đại diện các đơn vị đào tạo, chuyên môn và các đơn vị liên quan. Chương trình còn có sự tham dự của đại diện các cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và các tổ chức hoạt động trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Hội thảo được tổ chức tại Hội trường Tòa nhà Công nghệ cao (ATL) - ĐHCT
Trong tiến trình phát triển, ĐBSCL đang đứng trước yêu cầu chuyển từ khai thác lợi thế sẵn có sang kiến tạo những động lực tăng trưởng mới, từ tăng trưởng dựa nhiều vào nguồn lực tự nhiên và lao động sang tăng trưởng dựa nhiều hơn vào năng suất, tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số vì vậy không chỉ là yêu cầu về tốc độ, mà còn đặt ra yêu cầu về chất lượng của động lực tăng trưởng và năng lực tạo ra giá trị mới của toàn vùng. Trong bối cảnh đó, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số cần được kết nối chặt chẽ hơn với những bài toán của sản xuất, kinh doanh và quản trị; với quá trình nâng cao năng suất, gia tăng giá trị và sức cạnh tranh; đồng thời mở rộng khả năng hình thành những sản phẩm, mô hình và phương thức phát triển mới.
Đặc biệt, chuyển đổi số cần được nhìn nhận không chỉ ở việc ứng dụng thêm các nền tảng và công cụ số, mà ở khả năng hình thành phương thức quản trị dựa trên dữ liệu, kết nối các nguồn lực và nâng cao hiệu quả ra quyết định. Cùng với khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số có thể tạo ra những thay đổi sâu hơn trong cách thức tổ chức sản xuất, quản lý chuỗi giá trị, cung cấp dịch vụ và kết nối thị trường. Đây là nền tảng quan trọng để vùng từng bước nâng cao năng suất, sử dụng hiệu quả các nguồn lực và tạo thêm dư địa cho tăng trưởng.
Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Nguyễn Văn Khởi cho biết, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, với vai trò trung tâm hạt nhân, thành phố Cần Thơ đề xuất 03 định hướng phát triển trọng tâm, như sau: Thứ nhất, phát triển nông nghiệp công nghệ cao, kinh tế xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu. Thứ hai, đẩy mạnh chuyển đổi số và xây dựng đô thị thông minh, kết nối liên vùng. Thứ ba, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
“Đồng bằng sông Cửu Long là vùng trọng điểm nông nghiệp của cả nước, đóng góp hơn 50% sản lượng lúa, khoảng 65% sản lượng thủy sản nuôi trồng, trên 70% sản lượng trái cây và hơn 90% kim ngạch xuất khẩu gạo toàn quốc; là nơi sinh sống của khoảng 18% dân số cả nước. Năm 2025, tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) toàn vùng tăng khoảng 7,24%, chiếm 12,2% GDP quốc gia.” - ông Nguyễn Văn Khởi chia sẻ
Phát biểu tại Hội thảo, PGS.TS. Trần Trung Tính cho biết, để cụ thể hóa các chủ trương, chiến lược của Trung ương và Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ tăng trưởng vùng ĐBSCL, Bộ Khoa học và Công nghệ đang tập trung triển khai những hành động thực chất, trong đó trọng tâm là hoàn thiện “Đề án đặc thù phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số vùng Đồng bằng sông Cửu Long”. Đề án được định hướng xoay quanh ba nhóm nội dung gồm: (1) những nhiệm vụ ưu tiên, cấp bách cần triển khai ngay; (2) các giải pháp mang tính đột phá; và (3) công tác chuẩn bị cho chiến lược phát triển dài hạn.
Thứ trưởng nhấn mạnh, để Đề án có tính khả thi, bám sát thực tiễn và đáp ứng đúng những yêu cầu phát triển của vùng, Bộ Khoa học và Công nghệ đã phối hợp với ĐHCT, thành phố Cần Thơ, các nhà khoa học, chuyên gia và doanh nghiệp để lắng nghe, tập hợp các ý kiến, đề xuất và giải pháp thiết thực, qua đó từng bước chuyển hóa những vấn đề, nhu cầu và sáng kiến từ thực tiễn thành các nhiệm vụ, giải pháp phù hợp trong Đề án.
Thứ trưởng Trần Trung Tính bày tỏ mong muốn các đại biểu phát huy kinh nghiệm, góc nhìn và sự thấu hiểu đối với vùng ĐBSCL để đóng góp những gợi ý, đề xuất có giá trị cho Hội thảo
Hội thảo đặt vấn đề về cách thức đưa nguồn lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đi sâu hơn vào quá trình phát triển của vùng; đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số từ việc ứng dụng công cụ sang đổi mới phương thức quản trị, tổ chức sản xuất và kết nối nguồn lực. Quan trọng hơn, đây là câu chuyện về kết nối tri thức với nhu cầu phát triển, kết nối nghiên cứu với ứng dụng và kết nối những nguồn lực riêng lẻ thành sức mạnh chung của toàn vùng. Những trao đổi tại Hội thảo cho thấy yêu cầu gắn các hướng nghiên cứu, công nghệ với những bài toán cụ thể của sản xuất, quản trị và thị trường, từ nâng cao giá trị lúa gạo, thủy sản, khai thác tài nguyên sinh học đến thích ứng biến đổi khí hậu, phát triển kinh tế xanh và xây dựng các nền tảng số phục vụ quản trị vùng. Qua đó, giá trị của khoa học và công nghệ không chỉ nằm ở việc tạo ra những công nghệ mới, mà còn ở khả năng đưa tri thức vào thực tiễn, khai mở những tiềm năng mới và tạo thêm giá trị từ chính nguồn lực của vùng.
Ở góc nhìn rộng hơn, Hội thảo cho thấy nhu cầu hình thành những liên kết chặt chẽ hơn giữa các địa phương, cơ sở nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp, để tri thức, công nghệ và nguồn lực có thể được kết nối, bổ trợ và phát huy hiệu quả. Khi những kết nối đó được hình thành và vận hành hiệu quả, khoa học và công nghệ sẽ không chỉ đóng vai trò hỗ trợ, mà từng bước trở thành một bộ phận của năng lực phát triển, góp phần mở rộng dư địa tăng trưởng và tạo nền tảng cho một mô hình phát triển xanh, hiện đại và bền vững hơn cho toàn vùng.
Các diễn giả trình bày tham luận tại Hội thảo, mở ra những góc nhìn đa chiều và kết nối các sáng kiến, giải pháp cho phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của vùng
Các trao đổi tại Hội thảo cho thấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số chỉ thực sự trở thành động lực tăng trưởng khi được gắn với những bài toán cụ thể của thực tiễn và có khả năng tạo ra giá trị. Điều đó đòi hỏi phải nhận diện đúng nhu cầu phát triển, tập trung nguồn lực vào những lĩnh vực có tiềm năng, thúc đẩy nghiên cứu gắn với nhu cầu thị trường, đồng thời nâng cao khả năng chuyển giao và đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn. Đây cũng là quá trình đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa các chủ thể, để tri thức, công nghệ và nguồn lực được kết nối và phát huy hiệu quả.
Đối với ĐBSCL, yêu cầu này càng trở nên rõ nét khi vùng vừa sở hữu những lợi thế đặc thù về nông nghiệp, thủy sản, công nghiệp chế biến và kinh tế biển, vừa đối mặt với những vấn đề mang tính liên vùng về biến đổi khí hậu, tài nguyên, môi trường, logistics và chất lượng nguồn nhân lực. Vì vậy, cần có những cơ chế và phương thức triển khai phù hợp để tập trung nguồn lực cho các bài toán có tính liên ngành, liên vùng và khả năng tạo tác động lan tỏa; từ đó từng bước chuyển hóa tri thức và công nghệ thành năng suất, giá trị gia tăng và những động lực mới cho tăng trưởng, góp phần hình thành nền tảng phát triển xanh, hiện đại và bền vững cho toàn vùng.
Chủ tọa điều hành phần thảo luận tại Hội thảo, từ trái sang: ông Nguyễn Văn Khởi, ông Lê Minh Hoan, Thứ trưởng Trần Trung Tính, ông Huỳnh Thành Đạt
Các đại biểu tham dự Hội thảo cùng trao đổi, chia sẻ những góc nhìn từ thực tiễn, góp phần kết nối tri thức, kinh nghiệm và các nguồn lực cho quá trình xây dựng định hướng phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vùng ĐBSCL
Các cơ sở giáo dục đại học và viện nghiên cứu giữ vai trò quan trọng trong tạo ra tri thức, phát triển công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và tham gia giải quyết những vấn đề thực tiễn của địa phương, doanh nghiệp và toàn vùng. Là cơ sở giáo dục đại học có thế mạnh về đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao tri thức tại ĐBSCL, ĐHCT có điều kiện phát huy vai trò kết nối nguồn lực khoa học với yêu cầu phát triển của vùng. Trong bối cảnh đó, Hội thảo không chỉ tạo diễn đàn trao đổi về định hướng phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, mà còn góp phần tăng cường liên kết giữa các chủ thể, tạo cơ sở để cụ thể hóa những định hướng thành các chương trình, nhiệm vụ và giải pháp phù hợp với thực tiễn, đưa tri thức và công nghệ đến gần hơn với sản xuất, kinh doanh, quản trị và đời sống xã hội.
Từ diễn đàn tại ĐHCT, yêu cầu đặt ra cho chặng đường phát triển tiếp theo của ĐBSCL không chỉ là đạt tốc độ tăng trưởng cao, mà còn phải kiến tạo những động lực tăng trưởng mới dựa trên tri thức, công nghệ, năng suất và đổi mới sáng tạo. Khi nguồn lực khoa học được gắn với nhu cầu thực tiễn, kết quả nghiên cứu được chuyển hóa thành công nghệ và ứng dụng vào sản xuất, kinh doanh, quản trị, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số sẽ trở thành những nền tảng quan trọng để mở rộng không gian phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh và gia tăng giá trị cho toàn vùng, hướng tới một mô hình tăng trưởng nhanh hơn, bền vững hơn trong giai đoạn phát triển mới.
Ảnh lưu niệm
(Ban Biên tập Website)